In de afgelopen jaren hebben craftbieren een prominente plaats veroverd in het hart van bierliefhebbers over de hele wereld, waardoor we gewend zijn geraakt aan vele kleuren, geuren en smaken die we tot ongeveer twintig jaar geleden nooit in een pint hadden verwacht.
Om eerlijk te zijn, zouden we nooit een glas bier hebben geroken, behalve die zeldzame keren dat we het niet direct uit de fles dronken. Maar tijden veranderen, producten evolueren en ook de gewoonten daaromheen... Misschien niet allemaal, want qua kleur zijn onder alle nieuwe bieren die populair zijn geworden of teruggekeerd, de meest gedronken nog steeds de lichte craftbieren.
Kenmerken van lichte craftbieren
Deze categorie bier, gekenmerkt door een lichte kleur, soms helder en soms wat “hazy”, is een van de meest gewaardeerde en verspreide comfort zones binnen de craftbierwereld. De eerste lichte bieren waaraan vaak wordt gedacht, zijn die bekend als "Lager" of "Pilsner", de types waar ook grote industrieën zich door laten inspireren voor hun massaproducten. Dit zijn bieren die niet intimideren en niet te ver afwijken van het idee van bier dat we hebben als we beginnen met craftbieren, en ze worden gewaardeerd om hun frisheid, lichtheid en veelzijdigheid, waardoor ze ideaal zijn voor elke gelegenheid.
De wereld van lichte craftbieren is echter ongelooflijk divers, met talloze interpretaties die variëren van traditionele Lager - ondergisting - geïnspireerd door Duitsland en Tsjechië, tot de meer gevarieerde Ale - bovengisting - en de meest extravagante Sour of zelfs Wild Beer - gemengde of spontane gisting.
Wat ze allemaal verbindt is juist de lichte kleur, die kan variëren van strogeel tot diep goud, afhankelijk van de mix van gebruikte mouten en granen. De helderheid hangt sterk samen met het type gist en de duur van de koude rijping voorafgaand aan de verpakking.
Oorsprong en geschiedenis van lichte bieren
Historisch gezien begon de verspreiding van lichte bieren halverwege de 19e eeuw, toen de industriële revolutie bijdroeg aan de productie van lichtere mouten - zonder directe vlamroasting - en de brede verspreiding van glas, met als gevolg het geleidelijke afschaffen van bijbehorende belastingen: het kunnen zien van het bier in het glas was een grote innovatie en vooral het zien van een steeds goudkleuriger bier maakte het wereldwijd succesvol.
Ook hierdoor ontstonden binnen nog geen eeuw in heel Europa (en daarbuiten) veel soorten lichte bieren. De lichte craftbieren die we vandaag drinken zijn het resultaat van die recepten, tradities en de interpretaties van hedendaagse brouwers.
Het is nu vanzelfsprekend dat spreken over lichte craftbieren niet betekent dat er één gedeelde smaak is, maar juist vele nuances van aroma’s en smaken die voortkomen uit de technieken en ingrediënten waar brouwers wereldwijd over beschikten en hun huidige evolutie.
In België bijvoorbeeld gaat de traditie vaak over vrij alcoholrijke lichte bieren, die ondanks hun gouden kleur vaak rond de 9-10% alcohol zitten. Een duidelijk voorbeeld is de Trappist Westmalle Tripel, voor het eerst op de markt gebracht in 1934, die met zijn 9,5% alcohol, fruitige en kruidige aroma’s en kenmerkende droogheid wordt beschouwd als de moeder van alle Tripels wereldwijd.
Ook in Engeland maken lichte bieren deel uit van een eeuwenoude traditie, denk maar aan de Londense Pale Ales die, ongeveer 200 jaar later, Amerikaanse craftbrouwers inspireerden tot het creëren van de beroemde Amerikaanse IPA’s, die vandaag de dag steeds meer liefhebbers winnen. Veel IPA’s zijn dus ook lichte craftbieren, maar onderscheiden zich door de tropische, citrusachtige en harsachtige aroma’s van hop uit het zogenaamde “nieuwe wereld”, waaronder Amerika, Oceanië en ook veel van het Oosten.
Kortom, de belangrijkste les uit dit artikel is dat ja, lichte bieren zijn de meest gedronken bieren ter wereld, maar nee, we mogen niet denken dat een lichte kleur altijd dezelfde smaken betekent… Integendeel, er zijn altijd nieuwe smaken te ontdekken!
